Sáng 26-10, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Đồng Nai (CDC Đồng Nai) tổ chức Hội nghị vận động chính sách và xây dựng kế hoạch chuyển giao, bảo đảm nguồn lực cho công tác phòng, chống và loại trừ bệnh sốt rét sau khi Dự án “Sáng kiến khu vực ngăn chặn và loại trừ sốt rét kháng thuốc artemisinin” (RAI4E) giai đoạn 2024-2026 kết thúc. Hội nghị tập trung tìm giải pháp duy trì kết quả đạt được, củng cố năng lực y tế cơ sở, hướng tới mục tiêu loại trừ sốt rét trên địa bàn vào năm 2028.
Hội nghị có sự tham dự của BS.CKII Lưu Văn Dũng, Phó Giám đốc Sở Y tế; BS.CKI Cao Văn Dũng, Phó Giám đốc CDC Đồng Nai; cùng đại diện lãnh đạo 15 trung tâm y tế khu vực, các khoa, phòng thuộc CDC và đơn vị liên quan.
Kiểm soát sốt rét, hướng đến mục tiêu loại trừ vào năm 2028
Theo báo cáo tại hội nghị, thành phố Đồng Nai có diện tích hơn 12.737km², dân số trên 4,56 triệu người, gồm 95 xã, phường. Địa bàn rộng, có khu vực rừng núi, đường biên giới giáp Campuchia dài hơn 260km, cùng hoạt động giao thương và đi lại thường xuyên của người dân, đặt ra yêu cầu duy trì giám sát dịch tễ, phát hiện sớm và quản lý chặt chẽ các trường hợp có nguy cơ mắc sốt rét.
BS.CKII Lưu Văn Dũng, Phó Giám đốc Sở Y tế Đồng Nai phát biểu chỉ đạo tại hội thảo.
Giai đoạn 2023-2025 và 10 tháng đầu năm 2026, tình hình sốt rét trên địa bàn cơ bản được kiểm soát. Theo số liệu báo cáo, toàn thành phố ghi nhận 10 trường hợp năm 2023, 4 trường hợp năm 2024, 5 trường hợp năm 2025 và 5 trường hợp trong 10 tháng đầu năm 2026. Đáng chú ý, từ năm 2025 đến nay, địa phương không ghi nhận ca sốt rét nội địa; các trường hợp được ghi nhận đều là ca ngoại lai. Trong giai đoạn báo cáo, không ghi nhận trường hợp tử vong, sốt rét ác tính hoặc ổ dịch sốt rét.
Đến nay, có 60/95 xã, phường được xác định đã loại trừ bệnh sốt rét; 35 xã, phường còn lại chưa đạt tiêu chí. Đây là những địa bàn cần tiếp tục được ưu tiên nguồn lực, duy trì hoạt động giám sát, xét nghiệm và quản lý các nhóm dân cư có nguy cơ cao.
Kết quả này có sự đóng góp của ngành y tế các cấp, sự quan tâm chỉ đạo của chính quyền địa phương và sự hỗ trợ của các chương trình, dự án trong nước, quốc tế. Tuy nhiên, việc số ca mắc giảm cũng đặt ra nguy cơ chủ quan trong phòng bệnh. Người dân đi lao động từ vùng có sốt rét lưu hành trở về, hoạt động giao thương qua biên giới và những biến động về dân cư có thể làm phát sinh ca bệnh ngoại lai, tiềm ẩn nguy cơ lây truyền trở lại nếu không được phát hiện, xử lý kịp thời.
Bên cạnh đó, việc sắp xếp lại hệ thống y tế, chuyển giao nhiệm vụ và giảm dần nguồn hỗ trợ từ các tổ chức, dự án quốc tế đặt ra yêu cầu cấp thiết về xây dựng cơ chế tài chính bền vững, bảo đảm nhân lực, thuốc điều trị, hóa chất và trang thiết bị phục vụ công tác phòng, chống sốt rét.
Chủ động nguồn lực, củng cố y tế cơ sở
Phát biểu tại hội nghị, BS.CKI Cao Văn Dũng, Phó Giám đốc CDC Đồng Nai, đánh giá cao sự nỗ lực của toàn ngành y tế và sự hỗ trợ của các tổ chức, đối tác trong thời gian qua, góp phần nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống và loại trừ sốt rét trên địa bàn.
BS.CKI Cao Văn Dũng, Phó Giám đốc CDC Đồng Nai phát biểu tại hội thảo.
Theo BS.CKI Cao Văn Dũng, khi dự án kết thúc, nguồn hỗ trợ từ các tổ chức quốc tế giảm dần, trong khi hệ thống y tế đang được tổ chức lại, việc chủ động xây dựng kế hoạch chuyển giao và bảo đảm nguồn lực trong nước có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Hội nghị là dịp để các đơn vị cùng đánh giá thực trạng, nhận diện khó khăn và thống nhất giải pháp duy trì hoạt động chuyên môn, bảo đảm tính liên tục của chương trình, phấn đấu hoàn thành mục tiêu loại trừ sốt rét vào năm 2028.
Các đại biểu trao đổi, thảo luận tại hội thảo.
Tại hội nghị, các đại biểu tập trung thảo luận những khó khăn liên quan đến kinh phí, nhân lực, công tác mua sắm, đấu thầu thuốc và hóa chất; đồng thời đề xuất giải pháp duy trì các điểm xét nghiệm kính hiển vi, tăng cường giám sát dịch tễ và nâng cao năng lực phát hiện, điều trị bệnh tại tuyến cơ sở.
Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, BS.CKII Lưu Văn Dũng, Phó Giám đốc Sở Y tế, ghi nhận và đánh giá cao những nỗ lực của toàn ngành y tế, các đơn vị và đối tác trong công tác phòng, chống sốt rét. Ông nhấn mạnh, trước yêu cầu mới, các đơn vị cần tiếp tục nỗ lực hơn nữa, chủ động củng cố hệ thống phòng, chống sốt rét, bảo đảm duy trì các hoạt động chuyên môn liên tục, hiệu quả, không để dịch bệnh quay trở lại.
Lãnh đạo Sở Y tế yêu cầu CDC tiếp tục phát huy vai trò đầu mối chuyên môn, khẩn trương rà soát các kế hoạch, chương trình đã triển khai; xây dựng kế hoạch chuyển tiếp cho năm 2027 và những năm tiếp theo, hướng dẫn cụ thể để các trạm y tế có căn cứ tổ chức thực hiện. Trong đó, cần duy trì các điểm kính hiển vi, bảo đảm nhân lực, hóa chất, trang thiết bị và điều kiện hậu cần; đồng thời tăng cường phối hợp giữa CDC, các cơ sở điều trị, trung tâm y tế khu vực và trạm y tế.
Đối với nguồn lực tài chính và thuốc điều trị, các đơn vị cần xác định rõ nhu cầu, trách nhiệm của từng cấp, chủ động tham mưu bố trí kinh phí và tháo gỡ khó khăn trong mua sắm, đấu thầu. Công tác quản lý dân cư biến động, giám sát tại các xã biên giới và phát hiện ca bệnh ngoại lai cũng cần được chú trọng, bảo đảm người bệnh được xét nghiệm, chẩn đoán và điều trị kịp thời.
Thanh Tú