Mỡ máu cao thường không gây triệu chứng rõ ràng nhưng lại là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu dẫn đến nhồi máu cơ tim, đột quỵ và nhiều bệnh lý tim mạch nguy hiểm khác. Các chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động kiểm tra mỡ máu định kỳ để phát hiện sớm và kiểm soát hiệu quả các nguy cơ đối với sức khỏe.
Âm thầm tấn công hệ tim mạch
Theo số liệu của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), bệnh tim mạch hiện là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên toàn cầu. Trong đó, nhồi máu cơ tim và đột quỵ chiếm phần lớn số ca tử vong do bệnh tim mạch. Một trong những yếu tố nguy cơ quan trọng dẫn đến các biến cố này là rối loạn lipid máu, hay còn gọi là mỡ máu cao.
Nhiều người vẫn cho rằng chỉ những người thừa cân, béo phì mới mắc mỡ máu cao. Tuy nhiên, thực tế cho thấy bệnh có thể xuất hiện ở bất kỳ ai, kể cả người có vóc dáng gầy. Nguyên nhân có thể liên quan đến yếu tố di truyền, chế độ ăn uống không hợp lý, ít vận động, căng thẳng kéo dài hoặc các bệnh lý như đái tháo đường, suy giáp, bệnh thận mạn.
Nhân viên Bệnh viện Đại học Y Dược Shing Mark đang lấy máu xét nghiệm cho người dân.
Theo ThS Hoàng Văn Hậu, Trưởng khoa Xét nghiệm, Bệnh viện Đại học Y Dược Shing Mark, trong quá trình khám sức khỏe định kỳ, không ít trường hợp hoàn toàn khỏe mạnh về mặt cảm nhận, không có triệu chứng bất thường nhưng kết quả xét nghiệm lại cho thấy chỉ số cholesterol hoặc triglycerid tăng cao.
“Rối loạn lipid máu là tình trạng diễn tiến âm thầm trong nhiều năm mà hầu như không có dấu hiệu cảnh báo rõ ràng. Nhiều người chỉ phát hiện bệnh khi đã xuất hiện các biến chứng nguy hiểm như nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ” - ThS Hoàng Văn Hậu cho biết.
ThS Hậu cho rằng, cholesterol không hoàn toàn có hại cho cơ thể. Đây là thành phần cần thiết để tổng hợp hormone, vitamin D, acid mật và tham gia cấu tạo màng tế bào. Tuy nhiên, khi các thành phần lipid trong máu mất cân bằng, đặc biệt là sự gia tăng LDL-C (cholesterol xấu), nguy cơ hình thành các mảng xơ vữa động mạch sẽ tăng lên đáng kể.
Chủ động xét nghiệm để phòng ngừa biến chứng nguy hiểm
Khi nồng độ LDL-C tăng cao kéo dài, cholesterol sẽ tích tụ trong thành mạch máu, hình thành các mảng xơ vữa khiến lòng mạch hẹp dần. Theo thời gian, quá trình này làm giảm lưu lượng máu nuôi các cơ quan quan trọng, từ đó dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng như nhồi máu cơ tim, đột quỵ não hoặc suy tim.
Theo ThS Hoàng Văn Hậu, xét nghiệm mỡ máu là công cụ quan trọng giúp đánh giá nguy cơ tim mạch ngay từ khi chưa xuất hiện triệu chứng bệnh. Ngoài các chỉ số cơ bản gồm cholesterol toàn phần, LDL-C, HDL-C và triglycerid, trong một số trường hợp bác sĩ có thể chỉ định thêm các xét nghiệm chuyên sâu như Non-HDL Cholesterol, Apolipoprotein B (ApoB) hoặc Lipoprotein(a) [Lp(a)] nhằm đánh giá chính xác hơn nguy cơ xơ vữa động mạch.
Để bảo đảm kết quả xét nghiệm chính xác, người dân nên nhịn ăn từ 9 đến 12 giờ trước khi lấy máu, chỉ uống nước lọc, tránh sử dụng rượu bia trong vòng 24 giờ trước xét nghiệm, hạn chế thức khuya và không vận động gắng sức trước thời điểm lấy mẫu.
ThS Hậu khuyến cáo người trưởng thành nên kiểm tra mỡ máu định kỳ ít nhất mỗi năm một lần. Đối với những người thuộc nhóm nguy cơ cao như tăng huyết áp, đái tháo đường, hút thuốc lá, thừa cân béo phì hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch, việc theo dõi cần thực hiện thường xuyên hơn theo chỉ định của bác sĩ.
“Chỉ với một xét nghiệm máu đơn giản, chúng ta có thể phát hiện sớm nguy cơ bệnh tim mạch trong nhiều năm tới. Chủ động kiểm tra sức khỏe định kỳ, duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, tăng cường vận động và tuân thủ điều trị sẽ góp phần bảo vệ trái tim, não bộ cũng như nâng cao chất lượng cuộc sống” - ThS Hoàng Văn Hậu nhấn mạnh.
Hoàn Lê